Toch biedt een zorg ’dienst’ vervangen door een puur technologische oplossing geen uitkomst op den duur. Creative director bij STBY Bas Raijmakers vertelt waarom. “Natuurlijk is er al enige tijd contact tussen patiënten en zorgverleners via telefoon en video.Daar is echter te weinig aandacht voor de menselijke kant waardoor het als een verarming wordt gezien en op weerstand stuit.”

Menselijker

Raijmakers zegt dat er veel meer nagedacht dient te worden over het zorgen voor toegevoegde waarde bij zorg op afstand. “Zelf bankzaken regelen of een vliegticket boeken, geeft snelheid en gemak als winst. Zorg op afstand heeft ook persoonlijke aandacht nodig om toegevoegde waarde te leveren.Voorbeeld: als er een videoverbinding is voor het contact met een zorgverlener, waarom die dan ook niet gebruiken voor contact met familie, vrienden, buren? De benadering van zorg op afstand is nog te statisch, teveel een technologiepush. Nog niet alle zorgverleners zien dat een ‘menselijker’ gebruik van technologie natuurlijk ook mogelijk is.”

Empathie

Raijmakers stelt dat inzichten uit de wetenschap en de praktijk gebruikt kunnen worden om zorg op afstand veel beter te benutten, menselijker te maken zodat de weerstand ertegen op termijn verdwijnt. “Het gaat om systemen en de toegevoegde waarde ervan. Dat vraagt een ontwerpersbenadering die uitgaat van empathie, cocreatie en snelheid. Mensen, werkzaam in de zorg, hebben de empathie al. Het gaat niet alleen om nieuwe systemen ontwikkelen, maar om samen met zorgverleners en patiënten de toegevoegde waarde te bepalen. Bij elk systeem te bedenken hoe het beter gebruikt kan worden en dat liefst voordat het systeem ontwikkeld is. Door direct de ontwerpersbenadering te kiezen, voelen meer mensen zich betrokken en kunnen er snel prototypes gemaakt worden om te testen en eventueel verder aan te passen aan de wensen van de mens die het gebruikt.”

Verschuiving

De servicegedachte achter ICT systemen drong vrij snel door. “Behalve in de zorg”, stelt Raijmakers. “Er komen steeds meer apps die het slaapritme meten, stappen tellen enzovoort. Die ontwikkeling zet door. Het gaat van ‘de overheid zorgt' meer naar ‘de overheid ondersteunt’. Door zorg op afstand een meerwaarde te geven, draagt het bij aan de zelfredzaamheid van patiënten.” Raijmakers stelt ook dat er al tijdens de opleiding van verzorgenden meer aandacht moet zijn voor zorg op afstand én de menselijke meerwaarde daarbij.