“Reuma begint vaak in de voeten”, vertelt dr. Wiepke Drossaers, reumatoloog in Medisch Spectrum Twente. “De patiënt krijgt pijn in de voeten en ondervindt beperkingen bij het lopen. We proberen vroeg in te grijpen in het ziekteproces, om de ziekte snel onder controle te krijgen.”

Toch houden veel patiënten last van de voeten. “De voeten kunnen bijvoorbeeld van vorm veranderen, waardoor schoenen niet meer passen”, zegt Roy Wisselink, podotherapeut bij Voetencentrum Wender. “Ook kunnen wondjes en eeltplekken ontstaan. Een podotherapeut kan voetklachten door afwijkingen vanwege de reuma behandelen en verlichting bieden.”

Behandeling bij voetklachten

Over de behandeling van voetklachten bij reuma is vorig jaar een zogeheten richtlijn verschenen, die aan behandelaars in Nederland voorschrijft hoe de zorg het best kan gebeuren. De richtlijn adviseert multidisciplinaire behandeling, dus samenwerking tussen verschillende specialismen.

Drossaers en Wisselink werken al 10 jaar samen met elkaar, en tevens met andere specialisten: fysiotherapeut, pedicure, orthopedisch chirurg en orthopedisch schoenmaker. Elke week is er een speciaal spreekuur voor voetklachten bij reumapatiënten, laat Drossaers weten. “Daar zien we patiënten in een vroeg stadium. We kunnen problemen dus snel herkennen. Voor patiënten die voetklachten houden, maken we een gezamenlijk behandelbeleid.”

De behandeling gebeurt op het snijvlak van alle betrokken specialismen, vult Wisselink aan. “Sommige patiënten hoeven maar één keer het spreekuur te bezoeken en kunnen daarna weer terug naar de oorspronkelijke behandelaar, bijvoorbeeld de orthopedisch chirurg.

Maar als een behandeling geen verbetering geeft van de klachten, bespreken we opnieuw met elkaar of er nog meer behandelmogelijkheden zijn. We maken steeds gebruik van elkaars kennis en kunde, en de patiënt blijft goed in beeld.”

Meerwaarde

Door gemeenschappelijk te vragen naar de voetklachten en lichamelijk onderzoek te doen, komen klachten als gevolg van reumatische ontsteking én van ‘mechanische’ oorsprong beide ter sprake.

Op basis van de bevindingen wordt de patiënt een gemeenschappelijk advies gegeven over bijvoorbeeld aanpassingen aan de schoenen of podotherapeutische zolen om het looppatroon te corrigeren. Dit gebeurt in samenwerking met onder andere een orthopedische schoentechnicus.

Patiënten zijn heel tevreden over deze werkwijze, vertelt Wisselink. “De pijn aan hun voeten neemt af en zij kunnen langer zonder klachten lopen. Voor patiënten is het erg prettig dat meerdere voetspecialisten op 1 dag samen naar hun voetproblemen kijken en een gemeenschappelijk plan maken. Dat is heel efficiënt.”

Drossaers hoopt dat dit soort multidisciplinaire samenwerkingen op meer plaatsen zal ontstaan. De meerwaarde voor behandelaars is dat zij hun specifieke kennis over de patiënt en de aandoening delen. “Elke behandelaar heeft veelzijdige informatie waarmee men gericht binnen het eigen vakgebied aan de slag kan.

We kunnen elkaar vragen stellen en we kunnen foto’s van de voeten samen bekijken. De reumatoloog leert mechanische afwijkingen sneller herkennen, en de podotherapeut herkent sneller wanneer de ziekte toch weer actief wordt. Er zijn korte lijnen in de samenwerking. Dat maakt het kennisniveau veel groter.”